Neden Blockchain?

Blockchain teknolojisi; işletme sistemlerinde kritik verileri korumak, sözleşmeye uygun hareket edilip edilmediğini, yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğini takip etmek ve herhangi bir aracı veya güvenilir üçüncü taraflar müdahil olmadan iş ilişkilerini düzenlemek amacıyla kullanılmaktadır. Blockchain iş süreçlerini hem hatalardan hem de dolandırıcılık faaliyetlerinden korumak için her türlü bilginin bağımsız bir şekilde doğrulanmasını sağlamaktadır.

Temel olarak Blockchain; bir işlemin veya veri doğrulama amacıyla gerçekleştirilen herhangi bir başka sürecin tüm kopyalarının tüm katılımcılar tarafından muhafaza edildiği dağıtık veri tabanları oluşturmaktadır. Sistemde katılımcıların herhangi bir bilgiyi değiştirmesi mümkün değildir, kopyalardan birinin diğer kopyalarla karşılaştırılması halinde yapılan her türlü değişiklik tespit edilebilmektedir.

Blockchain çözümlerinin avantajları:

  • Verilerin karşılaştırılması ve hata kontrol mekanizmasının basit yapısı, dağınık ağ katılımcılarının muhafaza etmiş oldukları verilerin bütünlüğünü ve tutarlılığını garanti etmektedir.
  • Herhangi tek bir hata noktası olmadan verilerin merkezi olmayacak şekilde depolanması; veri depolama ve işleme güvenilirliğini artırmakta ve büyük çaplı bir hata söz konusu olduğunda dahi bilgilerin kurtarılabilmesini sağlamaktadır.
  • Verilerde hiçbir zaman yetki dışı bir değişiklik yapılamamaktadır, böylece dolandırıcılık ve veri değiştirme riskleri önemli ölçüde azaltılmaktadır.
  • Güvenilir üçüncü taraflara ihtiyaç olmaması; anlaşmaların yönetilmesi ve belgelerin muhataplarla paylaşılması açısından zaman ve maliyet tasarrufu sağlamaktadır.
  • Akıllı sözleşmeler; özellikle de Nesnelerin İnterneti Teknolojileri (IoT) ile birlikte yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğini otomatik/yarı otomatik olarak takip etmek için anlaşma uygulama mantığı içermektedir.
  • Blockchain teknolojisi; mülkiyet haklarının, maddi duran varlıkların ve yükümlülüklerin dağınık kayıtlarının oluşturulmasını, tedarik zincirinin takip edilmesini ve sensörler ve ekipmanlardan alınan bilgilerin kullanıldığı süreçlerin uygulanmasını önemli ölçüde kolaylaştırmaktadır.

İşletme çözümlerinde Blockchain’in kullanılması

Entegre bilgi paylaşım ortamı: Blockchain merkezi kontrole ihtiyaç duyulmaksızın taraflar arasında güvenilir iletişim ağları oluşturmak için kullanılabilir. Bu çözümler hızlıdır, DDoS saldırılarına karşı dirençlidir ve devlet ve endüstri standartlarına uygun hareket edilip edilmediğinin takip edilmesi dahil olmak üzere sürekli veri erişim kontrolünü ve gerçek zamanlı doğrulama için tüm bilgilerin hazır bulundurulmasını sağlamaktadır. Dolayısıyla kullanıcılar güvenilirliği yüksek verilere anında ve kolay bir şekilde erişebilmektedir.

e-ticaret siteleri: Blockchain; üreticilerin, nakliye şirketlerinin ve perakendecilerin doğrudan birleştirilmiş bir bilgi ortamında etkileşime geçmelerine yardım eder. Telif haklarına riayet edilip edilmediğini ve gerekli lisansların, sertifikaların vb. mevcut olup olmadığını otomatik olarak doğrulayan ve bir tedarik zincirinin her bir halkasında anlaşmanın uygulanıp uygulanmadığını takip eden akıllı sözleşmeleri içeren ve kontrolörlere gerekli olan tüm raporları sağlayan yerleşik bir mekanizma kullanmaktadır.

Finansal platformlar: Malların, nakit akışlarının ve hizmet tesliminin gerçek zamanlı olarak takip edilmesi ve gerekli olan her türlü işlem evrakının oluşturulması amacıyla büyük ölçekli çözümler oluşturmak için dağıtık hesap defterleri (distributed ledger) kullanılmaktadır. Ayrıca güvenilir doğrulama sistemleri erişimi kontrol etmekte, dolandırıcılığı ve bilgi ve kişisel veri sızıntılarını önlemekte ve dolayısıyla işletmenin operasyonel risklerini azaltmaktadır. Gerektiğinde kamu kurumları, sektörü düzenleyen kuruluşlar, üçüncü taraf yükleniciler ve nihai tüketiciler dahil olmak üzere tüm ilgili taraflara güvenli erişim sağlanabilir.

NGN-CROC’un Blockchain Tabanlı Çözümleri

NGN-CROC; yazılım mimarları ve geliştiriciler, analistler ve siber güvenlik uzmanlarından oluşan AR-GE ekibi ile 2016 yılından bu yana Blockchain tabanlı uygulama ve çözümler geliştirmektedir. NGN-CROC ekibi, işletme çözümlerinde Blockchain ve dağıtık hesap defteri kullanım senaryolarını analiz etmekte ve Blockchain tabanlı çözümlerin ve bilgi güvenliğinin altyapısını oluşturmak, dijital imza düzenlemelerine uyum sağlamak, güvenilirliği ve hatalara karşı dayanıklılığı mümkün kılmak üzere çeşitli teknolojiler ve platformlar geliştirmektedir.

Ethereum, HyperLedger Fabric ve teknolojik test için Bitfury Exonum tabanlı çözümler ve prototipler üretilmektedir. Örneğin; büyük bir bankanın evrak kaydı ve imzalanmış evrakların depolanması dahil olmak üzere ana yatırım işlemlerinin güvenilir ve güvenli bir şekilde kayıt altına alınması ve depolanması için Bitfury Exonum tabanlı Dijital Sözleşme sistemi oluşturulmuştur. Özel mutabakat algoritması sayesinde, Blockchain platformu saniyede 7,500’e kadar işlem kapasitesi ile sistem katılımcıları arasında veri mutabakatı sağlamaktadır. Ayrıca bu çözüm kriptografik koruma sağlamakta ve dijital imzaları doğrulamaktadır. Sistemde depolanan bilgilerin korunması için, en kritik ve gizli anlaşma verileri (örneğin anlaşmanın konusu, taraflar ve tutar) şifrelenmekte ve yalnızca anlaşmanın taraflarını temsil eden kullanıcılar tarafından erişilebilmektedir. Sisteme erişim iki faktörlü doğrulamaya dayanmaktadır ve kullanıcıların tüm bilgi işleme faaliyetleri bir Blockchain’de kayıt altına alınmakta ve saklanmaktadır. Sistemde gerçekleştirilen tüm işlemlerin tamamıyla şeffaf ve denetlenebilir nitelikte olması sağlanmaktadır.

Geliştirilmekte olan bir diğer proje ise farklı türdeki kişi profillerinin - örneğin vatandaşların veya tedarikçilerin profillerinin - güvenilir ve güvenli bir şekilde kayıt altına alınmasını ve saklanmasını sağlamak amacıyla büyük bir devlet kurumu için geliştirilen “Kişi Profil Sicili” projesidir. Her yıl düzenleme ve denetleme kurulu, binlerce kişinin profil değişikliğini kayıt altına almaktadır. Düzenleme kuruluşunun kendi şubelerinde kişi profil verilerini toplamasına ve üçüncü taraflara iletmesine yardım etmek adına, mevcut profil veri tabanı ile entegrasyon, kişi profillerinin oluşturulması, kaydedilmesi ve güvenli bir şekilde saklanması, kurumlar arasında profillerin güvenli bir şekilde paylaşılması süreçleri gerçekleştirilmektedir.

NGN-CROC; Blockchain ve dağınık hesap defterleri tabanlı projelerin analiz ve geliştirme aşamalarında uzmanlık ve teknoloji desteği sunmakta, aynı zamanda takip eden süreçte de destek olmaktadır.